Թևանյանի հայտարարությունից մինչև Վարդանյանի հնարավոր հանձնում․ նույն շղթայի օղակնե՞ր
Բաքվի ԶԼՄ-ներում և փորձագիտական շրջանակներում վերջին օրերին ակտիվորեն քննարկվում է Ռուբեն Վարդանյանին ՈՒկրաինային հանձնելու հնարավորությունը՝ Դոնբասում սեպարատիզմի ֆինանսավորման և ռուսական ագրեսիային աջակցելու վերաբերյալ հետաքննության շրջանակում։
Վարդանյանը դեռևս 2022 թվականի հոկտեմբերին ընդգրկվել էր ուկրաինական «Միրոտվորեց» տվյալների բազայում և հայտնվել ուկրաինական սանկցիաների տակ՝ ռուսական ազդեցության մեխանիզմների և Դոնբասի անջատողական կառույցների հետ կապերի կասկածանքով։
Եթե Իլհամ Ալիևն իսկապես գնա նման քայլի, ապա դա կլինի ակնհայտ աշխարհաքաղաքական ժեստ՝ ուղղված ՈՒկրաինային, ԵՄ-ին և ընդհանրապես այն կենտրոններին, որոնք շահագրգռված են Հարավային Կովկասում ռուսական ազդեցության թուլացմամբ։
Մի կողմից, Բաքուն կփորձի ազատվել այն միջազգային քաղաքական և մեդիա ճնշումից, որն ուղեկցում է Վարդանյանի՝ ադրբեջանական բանտում գտնվելու թեմային, մյուս կողմից՝ Ալիևը կփորձի իրեն ներկայացնել որպես Ռուսաստանի դեմ ավելի լայն աշխարհաքաղաքական ճակատի գործընկեր։
Այս ֆոնին ուշագրավ է նաև օրերս կալանավորված մեր թիմակից Անդրանիկ Թևանյանի հայտարարությունը, թե իր նկատմամբ իրականացվող քաղաքական հետապնդման իրական պատվիրատուն ՈՒկրաինայի նախագահ Վլադիմիր Զելենսկին է։
Անկախ նրանից՝ որքանով են մինչև վերջ հիմնավորված այդ պնդումները, ակնհայտ է մեկ բան․ ուկրաինական գործոնը գնալով ավելի նկատելի դեր է ստանում Հարավային Կովկասի քաղաքական գործընթացներում։
Թե՛ Վարդանյանի թեման, թե՛ Թևանյանի հայտարարությունը տեղավորվում են նույն լայն աշխարհաքաղաքական տրամաբանության մեջ, որտեղ տարածաշրջանը աստիճանաբար վերածվում է ռուսական ազդեցության սահմանափակման հերթական հարթակի։ ՈՒկրաինական գործոնը կիրառվում է որպես տարածաշրջանային վերադասավորումների և ներքաղաքական ճնշումների գործիք։
Արևմտյան որոշ շրջանակներ ակնհայտորեն փորձում են ձևավորել նոր տարածաշրջանային կոնֆիգուրացիա, որտեղ Ռուսաստանի հետ ասոցացվող կամ նրա նկատմամբ բարեկամական դիրքավորում ունեցող դերակատարները պետք է դուրս մղվեն քաղաքական, տեղեկատվական և անվտանգային գործընթացներից։
Խնդիրն այն է, որ այս մեծ հակադրությունների պայմաններում Հայաստանը շարունակում է մնալ չափազանց խոցելի։ Իսկ երբ իշխանությունները երկիրը ներքաշում են արտաքին ուժերի դիմակայության տրամաբանության մեջ՝ առանց հստակ ազգային ռազմավարության և պետական հաշվարկի, Հայաստանը վտանգում է վերածվելու ոչ թե ինքնուրույն սուբյեկտի, այլ աշխարհաքաղաքական մրցակցության հերթական թատերաբեմի։
Սուրեն ՍՈՒՐԵՆՅԱՆՑ
Հեղինակի նյութեր
Մեկնաբանություններ
Ասում են...
-
Ասում են… Հայաստանում կրկին հակառուսական կեղծ և Արևմուտքի կողմից կառավարելի ալիք է ստեղծվել, թե ՀԱՊԿ-ը մեզ չօգնեց, և ՀԱՊԿ-ից պետք է դուրս գանք։ Նշում են նաև, թե Ռուսաստանը Հայաստանին անհուսալի դաշնակից է
-
Ասում են… Նա Ռուսաստանի բացահայտ թշնամի է, որը, մինչև որոշակի պահը, իշխանության գալով ստիպված էր քողարկել իր մտադրությունները, իր նպատակները։ Մենք թույլ տվեցինք մեզ «մոլորեցնել» հույսերով, թե ինչ-որ կերպ դա կանցնի-կգնա, բայց այդպես չեղավ
-
Ասում են… Հայաստանն իսկապես կատարել է իր աշխարհաքաղաքական ընտրությունը՝ դեմքով շրջվելու դեպի Եվրոպա։ Մենք չենք կարող գործել այնպես, կարծես դա գոյություն չունի։ Մենք՝ ֆրանսիացիներս, պետք է ընդունենք այդ ընտրությունը և հավատարիմ լինենք դրան
-
Ասում են… Զարմանալի է՝ Թրամփն ասաց, որ ոչ ոք իրեն չի ասել՝ Իրանը կարող է փակել Հորմուզի նեղուցը։
Յուրաքանչյուր ռազմական խաղային տեսության ժամանակ, որին ես մասնակցել եմ, առաջին բանը, որ մենք ենթադրել ենք, այն էր, որ Իրանը դա կանի
-
Ասում են… Հնարավոր չէ որևէ գերտերության թիկունքում գործարքներ կնքել, որոնց մասին ամենայն մանրամասնությամբ տեղյակ չլինեն մյուս գերտերությունները: Բոլոր գերտերություններն էլ տիրապետում են հետախուզական այնպիսի հզոր հնարավորությունների, որ փոքր երկրները հազիվ թե կարողանան նրանցից որևէ գաղտնիք թաքցնել
-
Ասում են… Ի տարբերություն Արևմուտքի, որը կոչ է անում Հայաստանին կրճատել Ռուսաստանի հետ իր հարաբերությունները, մենք չենք խոչընդոտում Հայաստանի առևտրատնտեսական կապերի զարգացմանը այլ երկրների, այդ թվում՝ ԱՄՆ-ի և ԵՄ-ի հետ
-
Ասում են… Պետք է անկեղծորեն խոստովանել, որ ընդդիմադիր կուսակցությունների միջև ամիսներ շարունակ ընթացող բանակցությունները ոչ մի համաձայնության չեն հանգեցրել: Այդ պարագայում, պառակտված ընդդիմությանը միավորելու միակ կարող ուժը Սամվել Կարապետյանն է
-
Ասում են… Իրանի հետ հարաբերությունները Հայաստանի համար այլընտրանք չունեն այդ հարաբերությունները կենսական նշանակություն ունեն թե՛ Հայաստանի, թե՛ Իրանի համար, և այս իրողությունը պետք է հասկացնել արևմտյան գործընկերներին
-
Ասում են… Բաքուն դատապարտեց Լեռնային Ղարաբաղի հայ բնակչության ինքնորոշման իրավունքը, որը դրսևորվեց Խորհրդային Միության փլուզման ժամանակ։ Դա բռնություն էր, դատաստան, ոչ թե դատավարություն
-
Ասում են… Վստահ ենք, որ Հարավային Կովկասի երկրները, այդ թվում՝ Հայաստանը, հասկանում են, որ Բրյուսելի և Վաշինգտոնի ենթադրաբար բարի մտադրությունների հետևում թաքնված են սառը հաշվարկներ
-
Ասում են… Իրանի ուրանի պաշարների ոչնչացման և զրոյական հարստացմանն անցնելու ԱՄՆ պահանջներն անիրատեսական են։ Հրթիռային ծրագրի և դաշնակիցներին սատարելու վերաբերյալ պայմանները քննարկման ենթակա չեն։
Իրանը չի ենթարկվի դրսից պարտադրված թելադրանքին։ Մենք անկախ երկիր ենք և ինքներս ենք որոշում մեր ուղին
-
Ասում են… Մեզ բացարձակապես չի վերաբերում այն, ինչ կատարվում է Գրենլանդիայի հետ։ Բայց մենք Միացյալ Նահանգների հետ նմանատիպ հարցեր լուծելու փորձ ունենք:
19-րդ դարում, կարծեմ՝ 1867 թվականին, ինչպես գիտենք, Ռուսաստանը վաճառեց Միացյալ Նահանգներին, իսկ Միացյալ Նահանգները մեզնից գնեց Ալյասկան
-
Ասում են Մենք գիտեինք, որ կանոնների վրա հիմնված միջազգային կարգի պատմությունը մասամբ կեղծ էր։ Որ ուժեղագույններն իրենց կազատեն պարտավորություններից այն ժամանակ, երբ ճիշտ համարեն։ Որ առևտրային կանոնները կիրառվում էին անհամաչափորեն։ Եվ որ միջազգային իրավունքը կիրառվում էր տարբեր խստությամբ՝ կախված մեղադրյալի կամ զոհի ինքնությունից
-
Ասում են… Այս պահին մենք ապրում ենք մեր պատմության ամենածանր փուլերից մեկը: ՈՒկրաինայի վրա ճնշումը հիմա առավելագույնն է։ ՈՒկրաինան կարող է կանգնել չափազանց բարդ ընտրության առաջ` կա՛մ արժանապատվության կորուստ, կա՛մ հիմնական գործընկերոջ հնարավոր կորուստ։ Կա՛մ բարդ 28 կետերի ընդունում, կա՛մ անչափ ծանր ձմեռ
-
Ասում են… Ինչո՞ւ մենք 2020 թվականին այդ պատերազմը չկանխեցինք։ Չէ՞ որ կարող էինք կոշտ զգուշացնել Ադրբեջանին, որ ուժային լուծում թույլ չենք տա։ Եվ ոչինչ էլ չէր լինի
Տարածաշրջանային
TRIPP․ չփարատված մտահոգություններ
Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևն օրերս հայտարարել է, որ «Ղարաբաղում հաղթանակը հիմք է ստեղծել Զանգեզուրի միջանցքի իրականացման համար»։Այս հայտարարությամբ նա 44-օրյա պատերազմի արդյունքն ու Հայաստանի տարածքով նախատեսվող հաղորդակցությունը ներկայացրել է նույն քաղաքական համատեքստում։ Ադրբեջանի պաշտոնական դիրքորոշման համաձայն՝ TRIPP-ը ոչ թե ինքնուրույն հայ-ամերիկյան նախագիծ է, այլ իր առաջ քաշած «Զանգեզուրի միջանցքի» շարունակությունը։
Ադրբեջանի արտգործնախարար Ջեյհուն Բայրամովը նույնպես հայտարարել է, որ Թուրքիա–Նախիջևան երկաթուղային երթուղու 42-կիլոմետրանոց հատվածն անցնելու է Հայաստանի տարածքով, և որ այն «Զանգեզուրի միջանցքի մասն է»...
