Մեր ներկա գոյատևման կոդի մեջ մնացել են միայն անձնական մակարդակի էգոիստական մղումները
Հոգեբանական պատնեշները հաղթահարելիս ամենից դժվարը սովորական դարձած ու կաշկանդող անիմաստության շրջանակներից դուրս գալն է։
Իսկ մեզ կաշկանդող հիմնական հանգամանքներից մեկը գոյաբանական բնույթի մեր խորքային կոդը մակերեսային բնույթի ուղղագիծ շահամոլական ու էգոիստական պարզունակ համարժեքներով փոխարինելն է դարձել։
Ազգային կոդ ասելով ու ինքնագոհ աջ ու ձախ նայելով հարցերը չեն լուծվում, եթե այդ ասողը նույնիսկ չգիտի, թե ինչի մասին է խոսքը։
Տվյալ միջավայրում լիարժեք կյանքով ապրող էթնոսի հարատևելու համար ժամանակի ընթացքում նրա մոտ մշակվում է կանոնների հիերարխիա՝ ազգային կոդ անվան տակ, որն արտացոլում է գոյատևելու համար անհրաժեշտ հասարակական էգոիզմը և անձնական էգոիզմը։
Արտաքին պայմաններից ու միջավայրի հատկություններից կախված, գոյություն ունի հասարակական էգոիզմի ու անձնական էգոիզմի ռացիոնալ հարաբերություն, որի դեպքում էթնոսի հարատևման ընթացքը օպտիմալն է։
Մեր տրագեդիայի հիմնական պատճառն այն է, որ երկարատև անազատ կյանքի պատճառով մեր կոդի միջից ջնջվել են հասարակական էգոիզմի հետ առնչված կանոնները, ու մենք պարզապես մոռացել ենք դրանք։
Այդ պատճառով էլ մեր ներկա գոյատևման կոդի մեջ մնացել են միայն անձնական մակարդակի էգոիստական մղումները։
Տարբեր հզոր ժողովուրդները, ասենք, ռուսների, չինացիների ու ճապոնացիների նման, տարբերվում են թույլ ժողովուրդներից նրանով, որ պահպանել են իրենց հասարակական էգոիզմը արտացոլող կանոնների համակարգը, այն էլ՝ բնազդական մակարդակով։
Վերջին 200 տարիների ընթացքում, գտնվելով ռուսական ազդեցության ոլորտում, մեր պրակտիկ կյանքը կազմակերպվել է նրանց հասարակական էգոիզմն արտացոլող կանոնների շրջանակներում, որից մենք զրկվեցինք անկախություն ձեռք բերոլով։
Իսկ առանց հասարակական էգոիզմն արտացոլող կոդի, միայն պարզունակ անձ մակարդակի էգոիստական մղումներով սեփական կայուն պետականություն ունենալը համարյա թե անհնարին բան է։
Պավել Բարսեղյան
Մեկնաբանություններ
Ասում են...
-
Ասում են… Հայաստանում կրկին հակառուսական կեղծ և Արևմուտքի կողմից կառավարելի ալիք է ստեղծվել, թե ՀԱՊԿ-ը մեզ չօգնեց, և ՀԱՊԿ-ից պետք է դուրս գանք։ Նշում են նաև, թե Ռուսաստանը Հայաստանին անհուսալի դաշնակից է
-
Ասում են… Նա Ռուսաստանի բացահայտ թշնամի է, որը, մինչև որոշակի պահը, իշխանության գալով ստիպված էր քողարկել իր մտադրությունները, իր նպատակները։ Մենք թույլ տվեցինք մեզ «մոլորեցնել» հույսերով, թե ինչ-որ կերպ դա կանցնի-կգնա, բայց այդպես չեղավ
-
Ասում են… Հայաստանն իսկապես կատարել է իր աշխարհաքաղաքական ընտրությունը՝ դեմքով շրջվելու դեպի Եվրոպա։ Մենք չենք կարող գործել այնպես, կարծես դա գոյություն չունի։ Մենք՝ ֆրանսիացիներս, պետք է ընդունենք այդ ընտրությունը և հավատարիմ լինենք դրան
-
Ասում են… Զարմանալի է՝ Թրամփն ասաց, որ ոչ ոք իրեն չի ասել՝ Իրանը կարող է փակել Հորմուզի նեղուցը։
Յուրաքանչյուր ռազմական խաղային տեսության ժամանակ, որին ես մասնակցել եմ, առաջին բանը, որ մենք ենթադրել ենք, այն էր, որ Իրանը դա կանի
-
Ասում են… Հնարավոր չէ որևէ գերտերության թիկունքում գործարքներ կնքել, որոնց մասին ամենայն մանրամասնությամբ տեղյակ չլինեն մյուս գերտերությունները: Բոլոր գերտերություններն էլ տիրապետում են հետախուզական այնպիսի հզոր հնարավորությունների, որ փոքր երկրները հազիվ թե կարողանան նրանցից որևէ գաղտնիք թաքցնել
-
Ասում են… Ի տարբերություն Արևմուտքի, որը կոչ է անում Հայաստանին կրճատել Ռուսաստանի հետ իր հարաբերությունները, մենք չենք խոչընդոտում Հայաստանի առևտրատնտեսական կապերի զարգացմանը այլ երկրների, այդ թվում՝ ԱՄՆ-ի և ԵՄ-ի հետ
-
Ասում են… Պետք է անկեղծորեն խոստովանել, որ ընդդիմադիր կուսակցությունների միջև ամիսներ շարունակ ընթացող բանակցությունները ոչ մի համաձայնության չեն հանգեցրել: Այդ պարագայում, պառակտված ընդդիմությանը միավորելու միակ կարող ուժը Սամվել Կարապետյանն է
-
Ասում են… Իրանի հետ հարաբերությունները Հայաստանի համար այլընտրանք չունեն այդ հարաբերությունները կենսական նշանակություն ունեն թե՛ Հայաստանի, թե՛ Իրանի համար, և այս իրողությունը պետք է հասկացնել արևմտյան գործընկերներին
-
Ասում են… Բաքուն դատապարտեց Լեռնային Ղարաբաղի հայ բնակչության ինքնորոշման իրավունքը, որը դրսևորվեց Խորհրդային Միության փլուզման ժամանակ։ Դա բռնություն էր, դատաստան, ոչ թե դատավարություն
-
Ասում են… Վստահ ենք, որ Հարավային Կովկասի երկրները, այդ թվում՝ Հայաստանը, հասկանում են, որ Բրյուսելի և Վաշինգտոնի ենթադրաբար բարի մտադրությունների հետևում թաքնված են սառը հաշվարկներ
-
Ասում են… Իրանի ուրանի պաշարների ոչնչացման և զրոյական հարստացմանն անցնելու ԱՄՆ պահանջներն անիրատեսական են։ Հրթիռային ծրագրի և դաշնակիցներին սատարելու վերաբերյալ պայմանները քննարկման ենթակա չեն։
Իրանը չի ենթարկվի դրսից պարտադրված թելադրանքին։ Մենք անկախ երկիր ենք և ինքներս ենք որոշում մեր ուղին
-
Ասում են… Մեզ բացարձակապես չի վերաբերում այն, ինչ կատարվում է Գրենլանդիայի հետ։ Բայց մենք Միացյալ Նահանգների հետ նմանատիպ հարցեր լուծելու փորձ ունենք:
19-րդ դարում, կարծեմ՝ 1867 թվականին, ինչպես գիտենք, Ռուսաստանը վաճառեց Միացյալ Նահանգներին, իսկ Միացյալ Նահանգները մեզնից գնեց Ալյասկան
-
Ասում են Մենք գիտեինք, որ կանոնների վրա հիմնված միջազգային կարգի պատմությունը մասամբ կեղծ էր։ Որ ուժեղագույններն իրենց կազատեն պարտավորություններից այն ժամանակ, երբ ճիշտ համարեն։ Որ առևտրային կանոնները կիրառվում էին անհամաչափորեն։ Եվ որ միջազգային իրավունքը կիրառվում էր տարբեր խստությամբ՝ կախված մեղադրյալի կամ զոհի ինքնությունից
-
Ասում են… Այս պահին մենք ապրում ենք մեր պատմության ամենածանր փուլերից մեկը: ՈՒկրաինայի վրա ճնշումը հիմա առավելագույնն է։ ՈՒկրաինան կարող է կանգնել չափազանց բարդ ընտրության առաջ` կա՛մ արժանապատվության կորուստ, կա՛մ հիմնական գործընկերոջ հնարավոր կորուստ։ Կա՛մ բարդ 28 կետերի ընդունում, կա՛մ անչափ ծանր ձմեռ
-
Ասում են… Ինչո՞ւ մենք 2020 թվականին այդ պատերազմը չկանխեցինք։ Չէ՞ որ կարող էինք կոշտ զգուշացնել Ադրբեջանին, որ ուժային լուծում թույլ չենք տա։ Եվ ոչինչ էլ չէր լինի
Տարածաշրջանային
ՈՒժային գերակայությունը մենթալիտետային և քաղաքակրթական գերակայության վերածելը մեծ արվեստ է
Գլոբալ աշխարհաքաղաքական պայքարը ազդեցության, հարստության և ռեսուրսների համար եղել է, կա և կլինի անողոք, անկախ նրանից, հաղթելն ու պարտվելը եղել են տաք, թե սառը պատերազմում։Սառը պատերազմում պարտված Ռուսաստանի նկատմամբ հաղթող Արևմուտքի անողոք վերաբերմունքը ԽՍՀՄ-ի մնացորդների, այդ թվում՝ ռուսների նկատմամբ, մեր աչքի առաջ է...
