Երբ Հայաստանի ճակատագիրը քննարկվում է առանց Հայաստանի

ԱՄՆ-ի և Ադրբեջանի ներկայացուցիչների միջև կայացած քննարկումները TRIPP նախագծի զարգացման շուրջ բացահայտում են մի վտանգավոր և անընդունելի իրողություն․ Հայաստանի Հանրապետությունը փաստացի դուրս է մղվում այն գործընթացներից, որոնք անմիջականորեն վերաբերում են իր ինքնիշխան տարածքին։

Խոսքը մի երթուղու մասին է, որը ամբողջությամբ անցնում է բացառապես Հայաստանի Հանրապետության սուվերեն տարածքով, սակայն դրա ճակատագիրը քննարկվում է առանց Հայաստանի մասնակցության։ Սա արդեն ոչ թե դիվանագիտական անփութություն է, այլ պետականության հիմնասյուների բացահայտ խաթարում։

Ի՞նչ է իրականում տեղի ունենում

Ադրբեջանը, օգտվելով տարածաշրջանային և գլոբալ խաղացողների շահերի բախումից, հետևողականորեն առաջ է մղում մի մոտեցում, ըստ որի, Հայաստանը դիտարկվում է ոչ թե որպես սուբյեկտ, այլ որպես միջանցք, տարածք, գործիք։ Իսկ ԱՄՆ-ի մասնակցությամբ նման քննարկումները միայն լեգիտիմացնում են այդ վտանգավոր տրամաբանությունը։

Երբ երկու օտար պետություններ նստում են սեղանի շուրջ և քննարկում մի երթուղի, որը պետք է անցնի Հայաստանի տարածքով՝ առանց Հայաստանի, դա ուղիղ հարված է Հայաստանի ինքնիշխանությանը, միջազգային իրավունքի հիմքերին և պետական արժանապատվությանը։

Լռության քաղաքականությունը՝ որպես համաձայնություն

Ամենաանհանգստացնող հանգամանքը ոչ միայն քննարկումների փաստն է, այլ Հայաստանի իշխանությունների լռությունը։ Երբ պետությունը չի արձագանքում, չի բողոքում, չի պահանջում իր մասնակցությունը, այդ լռությունը միջազգային հարաբերություններում ընկալվում է որպես համաձայնություն կամ առնվազն՝ հնազանդություն։ Այսօր քննարկվում է երթուղի, վաղը կարող են քննարկվել մաքսային ռեժիմները, անվտանգային վերահսկողությունը, իսկ մյուս օրը՝ Հայաստանի տարածքային ամբողջականության նոր «ճկուն» ձևաչափերը։

Սա արդեն նախադեպ է

Եթե ընդունելի է դառնում, որ Հայաստանի տարածքով անցնող նախագծերը կարող են քննարկվել առանց Հայաստանի, ապա սա վտանգավոր նախադեպ է՝ ոչ միայն այս կոնկրետ նախագծի, այլ ամբողջ պետականության համար։ Սա նշանակում է, որ Հայաստանը այլևս ընկալվում է ոչ թե որպես որոշումներ կայացնող պետություն, այլ որպես որոշումների ենթակա տարածք։

Եզրակացություն

Այս իրավիճակը պահանջում է ոչ թե լռություն, այլ կոշտ, հստակ և հրապարակային դիրքորոշում։ Հայաստանը պարտավոր է հայտարարել, որ իր սուվերեն տարածքին վերաբերող որևէ հարց չի կարող քննարկվել առանց իր մասնակցության։ Ցանկացած այլ մոտեցում ճանապարհ է բացում պետականության քայքայման, ինքնիշխանության սահմանափակման և տարածաշրջանում Հայաստանի վերջնական դուրսմղման համար։

Հիշեք` այսօր խոսքը մի երթուղու մասին է, իսկ վաղը կարող է խոսք լինել Հայաստանի գոյության մասին։

«Ճշմարտության ձայն»-ի ֆեյսբուքյան էջ

Մեկնաբանություններ