Ցանկացած հասարակություն կառավարելի է դառնում պարտադիր մանիպուլյացիոն գործիքակազմի շնորհիվ (այլ կերպ պարզապես հնարավոր չէ), սակայն լինում են դեպքեր, երբ հասարակությանը կառավարելի դարձնող մանիպուլյացիոն գործիքակազմն ընտրվում է հասարակական իմունիտետի արմատական թուլացման կոնտեքստում...

Այն, ինչ այս շրջանում տեղի է ունենում հայաստանյան իրականությունում, ամբողջովին տեղավորվում է կոլաբորացիոնիզմ կոչվածի տիրույթում՝ իհարկե, մի քանի վերապահումներով։ Փորձենք մի քանի դիտարկումներով հստակեցնել ասվածը...

Եվրոպական քաղաքակրթության զարգացման պատմությունը կարելի է պատկերացնել որպես երկար ճանապարհ, որի ընթացքում հասարակությունը աստիճանաբար անցել է մի համակարգից, որտեղ մարդու իրավունքներն ու ազատությունները մեծապես կախված էին նրա ծնունդից և սոցիալական դիրքից...

Չի կարելի արագ մոռանալ Շաքիի «դեպքը» և իշխանությանը դուրս թողնել խոր վերահսկողության ու պատասխանատվության դաշտից՝ նորից տրվելով նրա թելադրած հերթական նարատիվներին ու օրակարգերին...

Քաղաքականությունն ունի իր լեզուն, իսկ քաղաքագիտությունը՝ այն կարդալու իր տրամաբանությունը։ Քաղաքականություն կարդալը նշանակում է տեսնել ոչ միայն ցուցադրվող ուժը, այլև դրա սահմանները, դրա գինը, պատճառներն ու հնարավոր հետևանքները...

Մասնագիտական աչքով եթե գնահատեմ երեկվա քաղաքականապես խիտ օրը, ապա մեկ բան կասեմ․ երեկ մեկ օրվա մեջ խտացված էր իշխանություն–ընդդիմություն պայքարի գրեթե ամբողջ դիլեման։ Իշխանությունը գործում էր որպես քաղաքական մեքենա՝ հաղորդակցվում էր, կրկնում, տարածում և պայքարում էր մարդկանց ընկալումների համար...

Այսօր նախ խոնարհման օր է։ Հիշողության ու լռության։ Մեր զոհերի անունների, նրանց չապրած կյանքերի, չվերադարձած որդիների, չկառուցված ընտանիքների առաջ ցանկացած խոսք պետք է սկսվի հարգանքով։ Բայց ես այսօր իմ հարգանքի տուրքը ուզում եմ մատուցել նաև այնպես, ինչպես կարող եմ և պարտավոր եմ իմ մասնագիտությամբ՝ մեր ապրած ցավը փորձելով վերածել պետական գիտելիքի։ Որպես հայ՝ խոնարհվել նրանց հիշատակի առաջ, իսկ որպես մասնագետ՝ փորձել հասկանալ և ձեզ հետ խոսել այն մասին, թե ինչու դա տեղի ունեցավ, ինչ էինք պարտավոր հասկանալ մինչև սեպտեմբերի 27-ը և ինչ այլևս իրավունք չունենք չհասկանալու դրանից հետո...

Եկեղեցու շուրջ այս ամբողջ պատմության մեջ կա գրեթե ամեն ինչ՝ հավատացյալների զգացմունքների վիրավորում, հասարակության արժեքային բաժանման վտանգ, ազգային ինստիտուտի նկատմամբ քաղաքական ճնշում, արտաքին շահերի հնարավոր համընկնման վերաբերյալ լուրջ հարցադրումներ և, իմ գնահատմամբ, բավական հստակ հակազգային քաղաքական ձեռագիր...

Փաշինյանը ներհայաստանյան զսպանակը չսեղմելու մեկ ճանապարհ ունի՝ վերանայել իր «խաղաղության» կոնցեպտը։ Քանի դեռ դրան պատրաստ չէ, սեփական քաղաքականության չլուծված խնդիրների համար վճարելու է Հայաստանի հասարակությունը՝ ավելի սահմանափակ ազատությամբ, ավելի վերահսկվող խոսքով և քաղաքական ընտրության ավելի նեղ հնարավորությամբ...

Միգուցե լուրջ խոսենք։ Մեր երկրում շատ լուրջ բան է կատարվում: Լենինով և այլ հեղափոխականներով հետաքրքրվելը տվել է նոր ռադիկալ լուծումների գնալու նարատիվներ և ուղիներ այս իշխանությանը...