Դավոսում անցկացված Համաշխարհային տնտեսական ֆորումում Կանադայի վարչապետ Մարկ Քարնին հայտարարել է, որ միջազգային կանոնների նախկին համակարգն այլևս չի գոչծում։ «Մեզ ավելի ու ավելի են հիշեցնում, որ ապրում ենք մեծ տերությունների մրցակցության դարաշրջանում։ Ուժեղներն անում են այն, ինչ կարողանում են, իսկ թույլերը ստիպված են հանդուրժել այն ամենը, ինչ պարտադրվում է իրենց: Եթե դուք սեղանի շուրջ չեք, ուրեմն ճաշացանկում եք»,- ասել է Քարնին։                
 

Թրամփը մերօրյա Շեյխանն է, անհայտ է միայն, թե ով է լինելու Մաուգլին և կամ, ընդհանրապես, լինելո՞ւ է

Թրամփը մերօրյա Շեյխանն է, անհայտ է միայն, թե ով է լինելու Մաուգլին և կամ, ընդհանրապես, լինելո՞ւ է
17.01.2026 | 13:16

Արդեն իսկ պարզ է, որ միջազգային իրավունքի վրա թքած ու դրան հետևելուց հրապարակայնորեն հրաժարված ԱՄՆ-ի նախագահ Դոնալդ Թրամփի կերպարը համապատասխանում է Ռադյարդ Քիփլինգի «Մաուգլի. Ջունգլիի գիրքը» աշխարհահռչակ ստեղծագործությունից հայտնի «Շեյխան» անունով վագրի կերպարին, որը ջունգլիներում հաստատել էր իր օրենքը՝ ջունգլիների օրենքը, ուժի օրենքը և ուժի իրավունքը: Անհայտ է միայն, թե ով է լինելու մերօրյա Շեյխանին վերջում սատկացնողը, և կամ, ընդհանրապես, լինելո՞ւ է… ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը, Չինաստանի նախագահ Սի Ծինփինը կամ մեկ ուրիշը լինելո՞ւ է Մաուգլին…

ԱՄՆ-ը չի բացառում Իրանի դեմ որևէ գործողություն. ՄԱԿ-ում ԱՄՆ-ի մշտական ներկայացուցիչ

ՄԱԿ-ում ԱՄՆ-ի մշտական ներկայացուցիչ Մայք Ուոլցը ելույթ ունենալով ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի նիստում ու հայտարարելով, որ Թրամփը պատրաստ է Իրանի դեմ ցանկացած գործողության, և որ իր երկիրը քննարկման փուլում է պահում Իրանի նկատմամբ գործողությունների բոլոր հնարավոր տարբերակները, «Московский комсомолец»-ի տեղեկացմամբ, ընդգծել է, որ նախագահ Դոնալդ Թրամփը «գործողության մարդ» է և հստակ հասկացրել է, որ բռնությունները դադարեցնելու համար բոլոր միջոցները մնում են զինանոցում, և Իրանի ղեկավարությունը պետք է գիտակցի դա:

ԱՄՆ-ի նախագահ Դոնալդ Թրամփն ուսումնասիրում է Իրանի նկատմամբ հնարավոր բոլոր գործողությունները. այս մասին, «Коммерсантъ»–ի տեղեկացմամբ, հայտարարել է ՄԱԿ-ում ԱՄՆ-ի մշտական ներկայացուցիչ Մայք Ուոլցը:

«Նա (Թրամփը.- «Коммерсантъ») պարզ հասկացրել է, որ սպանդը դադարեցնելու համար բոլոր տարբերակները մնում են «սեղանին», և իրանական վարչակարգի ղեկավարությունը պետք է դա ավելի լավ հասկանա, քան որևէ մեկը»,- հայտարարել է Ուոլցը ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի նիստում:

ՄԱԿ-ում ԱՄՆ-ի մշտական ներկայացուցիչը հավելել է, որ Իրանը չնայած հայտարարել է երկխոսության պատրաստակամության մասին, Թեհրանի գործողություններն այլ բան են ասում:

Իրանում դեկտեմբերի վերջից շարունակվող ցույցերը, իրավապաշտպան կազմակերպությունների տվյալներով, արդեն հանգեցրել են 2500-ից 3400 մարդու մահվան, ինչը, սակայն, ծանոթ լինելով այդ իրավապաշտպան կոչված և առավելապես Արևմուտքում գտնվող կազմակերպությունների նպատակներին ու գործելաոճին, չենք բացառում, որ խիստ չափազանցված, ուռճացված տեղեկություն է:

Թրամփը մի քանի անգամ հայտարարել է, որ պատրաստվում է ռազմական գործողություններ սկսել Իսլամական Հանրապետության դեմ, եթե երկրի իշխանությունները շարունակեն սպանել ցուցարարներին: Ավելի ուշ նախագահը հայտարարել է, որ սպանություններն Իրանում դադարել են, սակայն չի ասել, թե Վաշինգտոնն, արդյոք, հրաժարվե՞լ է Իրանի դեմ ռազմական ծրագրերից: Ուոլցի վերոնշյալ հայտարարություններից (և ոչ միայն…) պարզ է արդեն, որ չի հրաժարվել:

Թրամփն ամերիկացիներին դեռ 3 օր առաջ է կոչ արել լքել Իրանը

ԱՄՆ-ի նախագահը լրագրողներին չի բացատրել, թե ինչ նկատի ուներ «օգնությունն արդեն ճանապարհին է» ասելով՝ դիմելով Իրանի ցուցարարներին: Մինչ այդ նա չէր բացառել, որ ԱՄՆ-ն բողոքի ցույցերի ֆոնին հարվածներ կհասցնի Իրանին:

ԱՄՆ-ի նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ ամերիկացիները պետք է դիտարկեն Իրանից տարհանման հնարավորությունը. Այս մասին, РБК-ի փոխանցմամբ , հաղորդել է CNN-ը:

«Ես կասեի, որ հեռանալը վատ գաղափար չէ»,- հայտարարել Է Թրամփը՝ պատասխանելով այն հարցին, թե ԱՄՆ- ի կամ ԱՄՆ- ի դաշնակից երկրների քաղաքացիներն արդյոք պե՞տք է լքեն Իրանը:

Ավելի վաղ Թրամփը հայտարարել էր, որ չեղարկել է Իրանի իշխանությունների հետ բոլոր հանդիպումները «այնքան ժամանակ, քանի դեռ չեն դադարել ցուցարարների անիմաստ սպանությունները», և կոչ էր արել ցուցարարներին գրավել պետական հաստատությունները:

«Օգնությունն արդեն ճանապարհին է։ Դարձնել Իրանը կրկին մեծ»,- ասել է նա իր սոցիալական ցանցում՝ «Truth Social»-ում:

ԱՄՆ-ի առաջնորդը մինչ այդ չէր բացառել, որ բողոքի ցույցերի ֆոնին ԱՄՆ-ն հարվածներ կհասցնի Իրանին: Լրագրողների հարցին, թե ինչ նկատի ուներ «օգնությունն արդեն ճանապարհին է» ասելով, հանրապետականը պատասխանել է. «Կներեք, ձեզ հարկ կլինի ինքներդ դա պարզել»:

ԱՄՆ-ի Պետդեպարտամենտը հունվարի 12-ին ամերիկացիներին կոչ է արել լքել Իրանը բողոքի ցույցերի, համացանցի հասանելիության սահմանափակման և հասարակական տրանսպորտի աշխատանքի ընդհատումների ֆոնին:

Իրանի ԱԳ նախարար Աբբաս Արաղչին մեղադրել է ԱՄՆ-ին և Իսրայելին բողոքի ակցիաներին մասնակցության մեջ: Ռուսաստանի ԱԳՆ պաշտոնական ներկայացուցիչ Մարիա Զախարովան անթույլատրելի է համարել Իրանի տարածքին հարվածներ հասցնելու Վաշինգտոնի սպառնալիքները և նախազգուշացրել է «Մերձավոր և Միջին Արևելքում իրավիճակի, ինչպես նաև գլոբալ միջազգային անվտանգության համար նման գործողությունների վնասակար հետևանքների մասին»:

Լրագրողներին դժվար չէր հետևել Թրամփի խորհրդին ու պարզել, որ, իսկապես, «օգնությունն արդեն ճանապարհին է»…

ԱՄՆ-ն ավիակիր խմբավորում է տեղափոխում Մերձավոր Արևելք

ԱՄՆ-ն ռազմական ուժեր է տեղափոխում Մերձավոր Արևելք՝ ԱՄՆ-ի նախագահ Դոնալդ Թրամփի կողմից Իրանին հարվածելու հնարավորության քննարկման ֆոնին. այս մասին, «Известия»-ի փոխանցմամբ, հունվարի 15-ին, վկայակոչելով իր աղբյուրները, հայտնել է «Fox News» հեռուստաալիքը։

«Ամերիկյան ռազմական ուժերն ու միջոցները տեղափոխվում են Մերձավոր Արևելք»,- նշված է X սոցցանցում հրապարակված «Fox News»-ի հաղորդագրության մեջ:

Ավելի ուշ այնտեղ, վկայակոչելով զինվորականներին, ավելացրել են, որ տարածաշրջան են ուղարկվում առնվազն մեկ ավիակիր հարվածային խումբ, ինչպես նաև օդային, ցամաքային և ծովային բազավորման լրացուցիչ ուժեր:

«Սպասվում է, որ ԱՄՆ- ի ռազմական ուժերն ու միջոցները օդից, ցամաքից ու ծովից տարածաշրջան կհասնեն առաջիկա օրերին և շաբաթներին»,- նշված է հրապարակման մեջ:

Տեղեկացվում է նաև, որ այդ միջոցներն ուղղված են նրան, որպեսզի ԱՄՆ-ի նախագահին օպերատիվ ռազմական հնարավորություններ տրամադրվեն Իրանին հարվածներ հասցնելու մասին որոշում կայացնելու դեպքում:

NBC հեռուստաալիքը հունվարի 15-ին հայտնել է, որ Թրամփը դիտարկում է Իրանին կարճաժամկետ ու վճռական ռազմական հարված հասցնելու հնարավորությունը՝ առանց հակամարտությունը ձգձգվողի գերաճելու: ԱՄՆ-ի առաջնորդի շրջապատում հնչել են մտահոգություններ Թեհրանի հնարավոր պատասխանը հետ մղելու ԱՄՆ-ի պատրաստականության վերաբերյալ, այդ թվում՝ տարածաշրջանում ռեսուրսների սահմանափակության պատճառով: Եվ, այնուհանդերձ, ԱՄՆ-ը սկսել է ավիակիր խմբավորման, ռազմական ավիացիայի և ռազմանավերի տեղափոխումը Մերձավոր Արևելք Իրանի շուրջ իր սպառնալիքների ֆոնին։

ԱՄՆ-ի պատերազմի նախարարությունը, Life.ru-ի փոխանցմամբ, պատրաստում է խմբավորման մասշտաբային տեղակայում, ինչը պետք է Թրամփին գործողությունների մի քանի սցենար տրամադրի, այդ թվում՝ Իրանին հարվածներ հասցնելու որոշում կայացնելու դեպքում: Ըստ հրապարակման, ուժերի տեղափոխումը կարող է տևել առնվազն մեկ շաբաթ: Նահանգները զուգահեռաբար ուժեղացնում է իր ռազմաբազաների և Իսրայելի պաշտպանությունը՝ տարածաշրջան տեղափոխելով հակահրթիռային պաշտպանության լրացուցիչ համակարգեր:

Ավելի վաղ ամերիկացի ռազմական վերլուծաբանները, «Комсомольская правда»-ի տեղեկացմամբ, հնարավոր էին համարել, որ ԱՄՆ-ն կարող է հարված հասցնել Իրանին «Tomahawk» թևավոր հրթիռների կիրառմամբ: Հաղորդվել է, որ ԱՄՆ-ի պատերազմի նախարարությունն այս դեպքում կարող է գործի դնել Մերձավոր Արևելքում գտնվող ականակիրները, ինչպես նաև մարտական ավիացիան՝ կործանիչները և ռազմավարական ռմբակոծիչները:

Թրամփը նախազգուշացում է ստացել Իրանին զանգվածային հարված հասցնելու ռիսկերի մասին

Իրանին ամերիկյան հարվածի հետաձգման առնչությամբ տարբեր վարկածներ են շրջանառվում: «The New York Times» թերթը երեկ հայտնել էր, որ Իսրայելի վարչապետ Բենյամին Նաթանյահուն հունվարի 14-ին Թրամփի հետ հեռախոսազրույցի ընթացքում նրան խնդրել է հետաձգել Իրանի վրա հարձակումը: Եթե դա իրոք այդպես է, ապա միանգամայն հասկանալի է, որ Նաթանյահուի այդ խնդրանքը պայմանավորված է ոչ թե Իրանի հանդեպ սիրով և այդ երկրին ամերիկյան հարվածը թույլ չտալու ցանկությամբ, այլ միայն դրա կարճաժամկետ հետաձգմամբ, որպեսզի մինչ այդ իր հակաօդային ու հակահրթիռային պաշտպանությունը համալրի նոր միջոցներով ու պատրաստ լինի Իրանի պատասխան գործողություններին: Սպիտակ տանը չեն բացահայտել, թե Նաթանյահուն իրո՞ք խնդրել է հետաձգել Իրանի վրա հարձակումը, սակայն հաստատել են ամերիկյան առաջնորդի ու նրան հեռախոսազրույցի փաստը:

ԱՄՆ-ի նախագահ Դոնալդ Թրամփը, «Московский комсомолец»-ի փոխանցմամբ, խորհրդականներից նախազգուշացում է ստացել, որ Իրանի դեմ լայնածավալ ռազմական հարվածը, հավանաբար, չի հանգեցնի երկրում իշխանափոխության և, ընդհակառակը, կարող է ավելի լայն հակամարտություն հրահրել:

Ինչպես հաղորդել է «The Wall Street Journal»-ը՝ հղում անելով նախագահի աշխատակազմի աղբյուրներին, ավելի սահմանափակ ու կետային հարձակումները նույնպես դիտարկվում են որպես արդյունավետ գործիք՝ Թեհրանում խռովությունների ճնշման առումով իշխանության քաղաքականության փոփոխության համար:

Թրամփն իբրև թե վերջնական որոշում չկայացնելով, կարգադրել է ապահովել ռազմական ռեսուրսների առկայությունը, եթե, այնուամենայնիվ, լայնածավալ գործողության հրաման տա:

«ԱՄՆ-ի պաշտոնյաները և Մերձավոր Արևելքի գործընկերները Սպիտակ տանը հայտնել են, որ զանգվածային ռմբակոծությունը, ընդհակառակը, կարող է ավելի լայն հակամարտություն հրահրել»,- «The Wall Street Journal»-ին հղում կատարելով, գրել է «Аргументы и факты»-ին:

Ինչպես այսօր առավոտյան հայտնել է իրանցի միջազգային լրագրող Հայալ Մուազզին իր Իրանցի լրագրողի օրագիր տելեգրամյան ալիքում , իսրայելական «Channel 14» հեռուստաալիքի մեկնաբան Թամիր Մորագը, մեկնաբանելով ամերիկյան հարվածի հետաձգման պատճառները, հայտարարել է.

«Կարծես թե Թրամփն արդեն որոշում է կայացրել, և եթե նույնիսկ հարվածը հետաձգվի մի քանի օրով, այն, միևնույն է, կկայանա։

Հետաձգման պատճառներից մեկը ԱՄՆ-ի և նրա դաշնակիցների միջև լուրջ տարաձայնություններն են. Քաթարը, Թուրքիան և Սաուդյան Արաբիան Վաշինգտոնին տեղեկացրել են, որ թույլ չեն տա ԱՄՆ-ի ռազմաօդային ուժերի ինքնաթիռներին թռչել իրենց տարածքում գտնվող բազաներից»:

Ավելի վաղ արևմտյան ԶԼՄ-ները հայտնել էին, որ Սաուդյան Արաբիան, Քաթարը և Օմանը փորձում են համոզել Թրամփին չհարվածել Իրանին:

Արթուր Հովհաննիսյան

Դիտվել է՝ 2638

Հեղինակի նյութեր

Մեկնաբանություններ