Մարդու սիրտը այն վայրն է, որտեղ ծնվում են և՛ աղոթքը, և՛ երաժշտությունը, և՛ Աստծո հանդեպ կարոտը

Ռուս մեծ կոմպոզիտոր Սերգեյ Ռախմանինովը մի անգամ ասել է. «Երաժշտությունը պետք է բխի սրտից և հասնի սրտին»։ Այս միտքը ոչ միայն արվեստի, այլև հոգևոր կյանքի մասին է խոսում։ Մարդու սիրտը այն վայրն է, որտեղ ծնվում են և՛ աղոթքը, և՛ երաժշտությունը, և՛ Աստծո հանդեպ կարոտը։

Ռախմանինովի ստեղծագործություններում հաճախ կարելի է զգալ մի յուրահատուկ թախիծ, որն իրականում հուսահատություն չէ, այլ հավիտենականի որոնում։ Նրա մեղեդիները հիշեցնում են, որ մարդու հոգին երբեք ամբողջությամբ չի բավարարվում երկրայինով։ Որքան էլ մարդը հաջողություն, հարստություն կամ փառք ձեռք բերի, նրա ներսում մնում է մի ձայն, որը կանչում է դեպի ավելի բարձր իրականություն՝ դեպի Աստված։

Հատկապես նրա եկեղեցական երաժշտությունը վկայում է, որ արվեստը կարող է դառնալ աղոթք։ Երբ հոգին խոնարհվում է Արարչի առաջ, նույնիսկ լռությունը կարող է երաժշտություն դառնալ։ Իսկ երբ սիրտը հեռանում է Աստծուց, նույնիսկ ամենագեղեցիկ մեղեդին չի կարող լցնել ներքին դատարկությունը։

Ռախմանինովի կյանքը նաև հիշեցնում է, որ ցավն ու կորուստները կարող են վերածվել ստեղծագործ ուժի։ Նա անցավ դժվարությունների, արտագաղթի և ներքին պայքարների միջով, սակայն չկորցրեց իր ստեղծագործական ոգին։ Այդպես էլ քրիստոնյան է կոչված իր կյանքի փորձությունները վերածել հոգևոր հասունության ճանապարհի։

Այսօր, լսելով Ռախմանինովի երաժշտությունը, կարելի է խորհել մի կարևոր ճշմարտության շուրջ. մարդու կյանքը նման է մեծ սիմֆոնիայի։ Որոշ հատվածներ ուրախ են, որոշները՝ տխուր, երբեմն էլ թվում է, թե ամեն ինչ խառնվել է իրար։ Սակայն եթե կյանքի դիրիժորը Աստված է, ապա նույնիսկ ամենադժվար հնչյունները վերջում միավորվում են գեղեցիկ և իմաստալից ներդաշնակության մեջ։ Այդ ներդաշնակությունն է, որ Սուրբ Գիրքը կոչում է խաղաղություն՝ խաղաղություն, որը գալիս է Աստծուց և բնակվում հավատացյալի սրտում։

Տեր Հեթում քահանա ԹԱՐՎԵՐԴՅԱՆ

Մեկնաբանություններ