Թրամփի դիրքերը մեծապես թուլացել են թե՛ երկրի ներսում, թե՛ միջազգային ասպարեզում

ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտնվել է շատ բարդ իրադրության մեջ: Ստանձնելով պաշտոնը՝ նա ձգտում էր շատ արագ թագադրվել խաղաղության դափնեպսակով և հավերժանալ պատմության մեջ որպես մեծագույն խաղաղարար: Իհարկե, նրա համար ամենամեծ հաղթաթուղթը կլիներ ուկրաինական պատերազմի ավարտը: Այս ձգտումն էր, որ նրան տարավ Ալյասկա և Պեկին: Նույնիսկ ստեղծեց նոր կառույց՝ «Խաղաղության խորհուրդ»: Այնուհետև, սիստեմատիկ ճնշումների ուղիով, փորձեց խաղաղեցնել իր եվրոպական դաշնակիցների առաջատար եռյակին՝ Ֆրանսիային, Գերմանիային և Մեծ Բրիտանիային, որպեսզի նրանք ևս աջակցեն: Բայց չստացավ այդ աջակցությունը, նրանք մնացին հանուն Եվրոպայի՝ Ռուսաստանին պարտության մատնելու ծրագրին հավատարիմ: Հավանաբար նա կհաջողեր, եթե մնար միայն ուկրաինական թեմայի մեջ և բոլոր ռեսուրսները կենտրոնացներ այս ճակատում: Սակայն, թողնելով մի գործը անավարտ, նետվեց իրանական «սև խոռոչի» մեջ, որտեղ, Իսրայելի դրդմամբ, պատերազմ սանձազերծեց՝ մեծ ու կործանարար հետևանքներով: Հանրապետական կուսակցության լիդերը խաղաղության ջատագովից դարձավ պատերազմի հեղինակ և հրձիգ: Պատմության մեջ այսպիսի կտրուկ շրջադարձի օրինակ դժվար թե գտնվի:

Այս ծայրահեղ տեղաշարժերը և անկանխատեսելի որոշումները Իրանի հարցով խոր ճեղքվածք են առաջացրել նաև Արևմտյան բևեռի ներսում: Հավաքական Արևմուտք հասկացությունը արդեն չի կիրառվում: Իրանի դեմ պատերազմի արդյունքներն էլ անհասկանալի և տարօրինակ իրավիճակ են ստեղծել: Վաշինգտոնն ու Թեհրանը միաժամանակ դիրքավորվել են որպես հաղթանակած կողմ: Փխրուն հրադադարի պայմաններում 60-օրյա ժամկետում նրանք պետք է հասնեն հաշտության պայմանագրի կնքման: Թերևս դժվար է հիշել պատմության ընթացքում մեկ այլ իրավիճակ, երբ պատերազմից հետո բանակցողների մեջ հաղթողի ու պարտվողի կարգավիճակը որոշված չէ: Այս հանգամանքը մեծապես թուլացրել է Թրամփի դիրքերը թե՛ երկրի ներսում, թե՛ միջազգային ասպարեզում: Դա երևաց Մեծ Յոթնյակի վերջին գագաթնաժողովում: Նա ստիպված էր վերադառնալ ուկրաինական ճակատում ՌԴ-ի դեմ պատերազմում նատօյական դաշնակիցներին աջակցելու նախկին դիրքորոշմանը: Եվ արդյունքը երևում է: Մի քանի անգամ ավելացել են ռուսական տարածքներին հասցվող հեռահար հարվածները, բազմապատկվել է նաև զոհերի թիվը: Կրեմլից հիշեցնում են միջուկային զենքով հակահարվածի հնարավորության մասին, որը քանի գնում ավելի հավանական է դառնում:

Փաստորեն, խաղաղության փոխարեն աշխարհը կանգնեց միջուկային պատերազմի իրական վտանգի առջև՝ ուկրաինական և իրանական ճակատներում բացահայտ անորոշությամբ: Խաղաղության դափնեպսակն էլ մնաց անհասցե:

Գարիկ Քեռյան

Մեկնաբանություններ