ԱԳՆ-ն էլ դարձրեք ԱԳՄԱՆ, ու «բազարը» կպրծնի
20.08.2026 | 19:28
Բացեմ հապավումները, որ քաղաքականությամբ չզբաղվողներին պարզ լինի, թե ինչ «բազարի» մասին է խոսքը:
ԱԳՆ-ն արտաքին գործերի նախարարությունն է (ճիշտ կլիներ ասել՝ արտաքին գործակալների նախարարություն):
ԱԳՄԱՆ՝ արտաքին գործերի և միջազգային առևտրի նախարարությունը:
ԱԳՆ դեյուրե ունենք, դեֆակտո՝ չեղածի հաշիվ է:
ԱԳՄԱՆ նոր են ստեղծելու և ճիշտ էլ անելու են: Վերջապես իր անվանը համարժեք մի գործող գերատեսչություն կունենանք: Ութ տարում հազիվ գլխի ընկան, որ արտաքին հարաբերություններ-դիվանագիտություն-բան իրենց խելքի բանը չի, այ, միջազգային առևտուրը՝ լրիվ ուրիշ: Կարևորը՝ ծախու ապրանք լինի, առնող միշտ էլ կգտնվի: Բոլոր ժամանակների ամենապահանջված ապրանքն էլ ո՞րն է՝ իհարկե, հողը, ծախիր ու զարկ տուր միջազգային առևտրին:
Էն «արտաքին գործեր» ավելորդ հավելումն էլ որ հանեն, դիվանագետներին էլ փոխարինեն առևտրային գործակալներով, հա՛մ նախարարության անվանումն ավելի բարեհունչ կլինի, հա՛մ ձևը կհամապատասխանի բովանդակությանը: Հլը ասեք՝ Միջազգային առևտրի նախարարությու՞ն, կրճատ՝ ՄԱ՞Ն: Հնչու՞մ է: Հնչում է: Հիմքում էլ «մանի»-ն է՝ փողը, կապիտալի մշտական աղբյուրը:
Մարքսն իր «Կապիտալ»-ում ձևակերպումը վաղուց է տվել՝ փող-ապրանք-փող: Դրա ասացվածքային ձևափոխումն էլ իսկը պաշտոնյա հայերի «հագով» է. «Թուրքին՝ հող, հային՝ փող»: Բայց մի էական փոփոխություն էլ կա՝ այսօրվա «իրական հայերը» նախկին միամիտը չեն, միջազգային առևտրի գոտի են մտել, արդեն միջազգային չափանիշներով են առաջնորդվում, հողի «բազար» էլ միայն թուրքի հետ չէ, որ պատրաստվում են անել: Ինչպես ասում են՝ փողին մուննաթ: Միջազգային առևտրում կարևորը դիվերսիֆիկացիոն մտածողությունն է, իսկ դրա պակաս «իրական հայաստանում» չկա:
Նույն տրամաբանությամբ մյուս նախարարություններն էլ որ ձևափոխեն, կարճ ժամանակ անց կապրենք բոլորովին այլ իրականությունում: Հետաքրքիր է՝ միջազգային գործընկերները կճանաչե՞ն անճանաչելիորեն փոխված մեր իրականությունը:
Լիլի Մարտոյան
Լիլի Մարտոյան
Հեղինակի նյութեր
Մեկնաբանություններ
Ասում են...
.
.
-
Ասում են… Հայաստանում կրկին հակառուսական կեղծ և Արևմուտքի կողմից կառավարելի ալիք է ստեղծվել, թե ՀԱՊԿ-ը մեզ չօգնեց, և ՀԱՊԿ-ից պետք է դուրս գանք։ Նշում են նաև, թե Ռուսաստանը Հայաստանին անհուսալի դաշնակից է
-
Ասում են… Նա Ռուսաստանի բացահայտ թշնամի է, որը, մինչև որոշակի պահը, իշխանության գալով ստիպված էր քողարկել իր մտադրությունները, իր նպատակները։ Մենք թույլ տվեցինք մեզ «մոլորեցնել» հույսերով, թե ինչ-որ կերպ դա կանցնի-կգնա, բայց այդպես չեղավ
-
Ասում են… Հայաստանն իսկապես կատարել է իր աշխարհաքաղաքական ընտրությունը՝ դեմքով շրջվելու դեպի Եվրոպա։ Մենք չենք կարող գործել այնպես, կարծես դա գոյություն չունի։ Մենք՝ ֆրանսիացիներս, պետք է ընդունենք այդ ընտրությունը և հավատարիմ լինենք դրան
-
Ասում են… Զարմանալի է՝ Թրամփն ասաց, որ ոչ ոք իրեն չի ասել՝ Իրանը կարող է փակել Հորմուզի նեղուցը։
Յուրաքանչյուր ռազմական խաղային տեսության ժամանակ, որին ես մասնակցել եմ, առաջին բանը, որ մենք ենթադրել ենք, այն էր, որ Իրանը դա կանի
-
Ասում են… Հնարավոր չէ որևէ գերտերության թիկունքում գործարքներ կնքել, որոնց մասին ամենայն մանրամասնությամբ տեղյակ չլինեն մյուս գերտերությունները: Բոլոր գերտերություններն էլ տիրապետում են հետախուզական այնպիսի հզոր հնարավորությունների, որ փոքր երկրները հազիվ թե կարողանան նրանցից որևէ գաղտնիք թաքցնել
-
Ասում են… Ի տարբերություն Արևմուտքի, որը կոչ է անում Հայաստանին կրճատել Ռուսաստանի հետ իր հարաբերությունները, մենք չենք խոչընդոտում Հայաստանի առևտրատնտեսական կապերի զարգացմանը այլ երկրների, այդ թվում՝ ԱՄՆ-ի և ԵՄ-ի հետ
-
Ասում են… Պետք է անկեղծորեն խոստովանել, որ ընդդիմադիր կուսակցությունների միջև ամիսներ շարունակ ընթացող բանակցությունները ոչ մի համաձայնության չեն հանգեցրել: Այդ պարագայում, պառակտված ընդդիմությանը միավորելու միակ կարող ուժը Սամվել Կարապետյանն է
-
Ասում են… Իրանի հետ հարաբերությունները Հայաստանի համար այլընտրանք չունեն այդ հարաբերությունները կենսական նշանակություն ունեն թե՛ Հայաստանի, թե՛ Իրանի համար, և այս իրողությունը պետք է հասկացնել արևմտյան գործընկերներին
-
Ասում են… Բաքուն դատապարտեց Լեռնային Ղարաբաղի հայ բնակչության ինքնորոշման իրավունքը, որը դրսևորվեց Խորհրդային Միության փլուզման ժամանակ։ Դա բռնություն էր, դատաստան, ոչ թե դատավարություն
-
Ասում են… Վստահ ենք, որ Հարավային Կովկասի երկրները, այդ թվում՝ Հայաստանը, հասկանում են, որ Բրյուսելի և Վաշինգտոնի ենթադրաբար բարի մտադրությունների հետևում թաքնված են սառը հաշվարկներ
-
Ասում են… Իրանի ուրանի պաշարների ոչնչացման և զրոյական հարստացմանն անցնելու ԱՄՆ պահանջներն անիրատեսական են։ Հրթիռային ծրագրի և դաշնակիցներին սատարելու վերաբերյալ պայմանները քննարկման ենթակա չեն։
Իրանը չի ենթարկվի դրսից պարտադրված թելադրանքին։ Մենք անկախ երկիր ենք և ինքներս ենք որոշում մեր ուղին
-
Ասում են… Մեզ բացարձակապես չի վերաբերում այն, ինչ կատարվում է Գրենլանդիայի հետ։ Բայց մենք Միացյալ Նահանգների հետ նմանատիպ հարցեր լուծելու փորձ ունենք:
19-րդ դարում, կարծեմ՝ 1867 թվականին, ինչպես գիտենք, Ռուսաստանը վաճառեց Միացյալ Նահանգներին, իսկ Միացյալ Նահանգները մեզնից գնեց Ալյասկան
-
Ասում են Մենք գիտեինք, որ կանոնների վրա հիմնված միջազգային կարգի պատմությունը մասամբ կեղծ էր։ Որ ուժեղագույններն իրենց կազատեն պարտավորություններից այն ժամանակ, երբ ճիշտ համարեն։ Որ առևտրային կանոնները կիրառվում էին անհամաչափորեն։ Եվ որ միջազգային իրավունքը կիրառվում էր տարբեր խստությամբ՝ կախված մեղադրյալի կամ զոհի ինքնությունից
-
Ասում են… Այս պահին մենք ապրում ենք մեր պատմության ամենածանր փուլերից մեկը: ՈՒկրաինայի վրա ճնշումը հիմա առավելագույնն է։ ՈՒկրաինան կարող է կանգնել չափազանց բարդ ընտրության առաջ` կա՛մ արժանապատվության կորուստ, կա՛մ հիմնական գործընկերոջ հնարավոր կորուստ։ Կա՛մ բարդ 28 կետերի ընդունում, կա՛մ անչափ ծանր ձմեռ
-
Ասում են… Ինչո՞ւ մենք 2020 թվականին այդ պատերազմը չկանխեցինք։ Չէ՞ որ կարող էինք կոշտ զգուշացնել Ադրբեջանին, որ ուժային լուծում թույլ չենք տա։ Եվ ոչինչ էլ չէր լինի
Տարածաշրջանային
ԱՄՆ-ը հերթական անգամ ամրապնդում է իր դիրքերը համաշխարհային ֆինանսական բուրգի գագաթին
Վերջին շրջանում շատ է խոսվում նոր աշխարհակարգի ձևավորման մասին, այն է՝ աշխարհաքաղաքական կենտրոնների ազդեցության գոտիների, ֆինանսատնտեսական լծակների ու ռեսուրսների վերաբաշխման։1974-ին նոր աշխարհի քաղաքական ճարտարապետներից Հենրի Քիսինջերի ջանքերով կնքվեց ԱՄՆ-ի և Սաուդյան Արաբիայի միջև նավթադոլադային (petrodollar) պայմանագիրը...
