Ի՞նչն է Ուայթ-Քեյնին տարել Մայր Աթոռ
05.10.2026 | 19:08
Սպիտակ տան հավատքի հարցերով գրասենյակի ավագ խորհրդական Փոլա Ուայթ-Քեյնի այցը Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածին Երևանում անցկացված Աղոթքի երկրորդ նախաճաշի ամենաուշագրավ և ինտրիգային դրվագներից էր։
Նա մասնակցել է Սուրբ Պատարագին, ապա հանդիպել Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս Գարեգին Երկրորդի հետ։
Կարևոր է ընդգծել, որ Փոլա Ուայթ-Քեյնը քրիստոնյա-սիոնիստների ազդեցիկ համայնքի ներկայացուցիչ է, և նրա գործոնը պետք է դիտարկել նաև լայն միջազգային կրոնաքաղաքական շրջանակի համատեքստում։
Այցը կարևոր է նաև Հայաստանի ներքաղաքական համատեքստում, քանի որ ավելի վաղ Ուայթ-Քեյնին ընդունել էր Նիկոլ Փաշինյանը։ Այսպիսով, նա շփվել է Փաշինյան–Մայր Աթոռ հակադրության երկու կողմերի հետ, ինչը հարց է առաջացնում՝ Մայր Աթոռ այցը զուտ հոգևոր և արարողակարգայի՞ն էր, թե՞ նաև քաղաքական նշանակություն ուներ։
Շրջանառվում է վարկած, որ ամերիկյան ավետարանական շրջանակները կարող են հետաքրքրված լինել Հայ Առաքելական Եկեղեցու շուրջ զարգացումներով, Փաշինյանի հակաեկեղեցական արշավին նրանց շահագրգռվածությունը հաստատող առնվազն անուղղակի հաստատումներ կան։
Իհարկե, Ուայթ-Քեյնի հանդիպումը Վեհափառ Հայրապետի հետ և Հայ Եկեղեցու ու Հայաստանի քրիստոնեական ժառանգության մասին նրա հարգալից խոսքերը միանգամայն այլ տրամաբանության մասին են խոսում:
Տեսականորեն չի բացառվում, որ նա փորձել է հաղորդակցության կամուրջ ստեղծել Փաշինյանի և Մայր Աթոռի միջև, սակայն դրա ազդեցության տեսանելի նշաններ չկան։
Ուայթ-Քեյնի այցի օրերին Փաշինյանը ոչ միայն չմեղմեց իր հռետորաբանությունը, այլև հակադրությունը տեղափոխեց ինստիտուցիոնալ հարթություն՝ Ազգային ժողովում նախաձեռնելով Եկեղեցուն առնչվող քննիչ հանձնաժողովի ստեղծումը։
Այցի առավել էական քաղաքական նշանակությունն այն է, որ Փաշինյանի իշխանությունը փորձում է Մայր Աթոռի և Վեհափառ Հայրապետի շուրջ ձևավորել մեկուսացման ու լեգիտիմության ճգնաժամի պատկեր, մինչդեռ Սպիտակ տան բարձրաստիճան ներկայացուցիչը, որը, հիշեցնեմ, քրիստոնյա-սիոնիստների ազդեցիկ համայնքի ներկայացուցիչ է, գնաց Մայր Աթոռ, մասնակցեց Պատարագին և հրապարակավ հարգանք արտահայտեց Հայ Եկեղեցու ու Հայաստանի քրիստոնեական ժառանգության նկատմամբ։
Սա չի նշանակում, որ Վաշինգտոնը Փաշինյան–Եկեղեցի հակադրությունում դիրքավորվել է Մայր Աթոռի կողմում։ Սակայն այցը ցույց է տալիս, որ Մայր Աթոռը միջազգային քրիստոնեական շրջանակների համար շարունակում է մնալ Հայաստանի առանցքային հոգևոր ինստիտուտը, իսկ Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսը՝ դրա ճանաչված առաջնորդը։
Արդյո՞ք կարելի է ենթադրել, որ Թրամփի խորհդականը Էջմիածնում էր՝ հենց Մայր Աթոռի նախաձեռնությամբ, թե՞ Վաշինգտոնում ևս կասկածում են Փաշինյանի հակաեկեղեցական կամպանիայի հաջողությանը:
Սուրեն Սուրենյանց
Սուրեն Սուրենյանց
Հեղինակի նյութեր
Մեկնաբանություններ
Ասում են...
.
.
-
Ասում են… Հայաստանում կրկին հակառուսական կեղծ և Արևմուտքի կողմից կառավարելի ալիք է ստեղծվել, թե ՀԱՊԿ-ը մեզ չօգնեց, և ՀԱՊԿ-ից պետք է դուրս գանք։ Նշում են նաև, թե Ռուսաստանը Հայաստանին անհուսալի դաշնակից է
-
Ասում են… Նա Ռուսաստանի բացահայտ թշնամի է, որը, մինչև որոշակի պահը, իշխանության գալով ստիպված էր քողարկել իր մտադրությունները, իր նպատակները։ Մենք թույլ տվեցինք մեզ «մոլորեցնել» հույսերով, թե ինչ-որ կերպ դա կանցնի-կգնա, բայց այդպես չեղավ
-
Ասում են… Հայաստանն իսկապես կատարել է իր աշխարհաքաղաքական ընտրությունը՝ դեմքով շրջվելու դեպի Եվրոպա։ Մենք չենք կարող գործել այնպես, կարծես դա գոյություն չունի։ Մենք՝ ֆրանսիացիներս, պետք է ընդունենք այդ ընտրությունը և հավատարիմ լինենք դրան
-
Ասում են… Զարմանալի է՝ Թրամփն ասաց, որ ոչ ոք իրեն չի ասել՝ Իրանը կարող է փակել Հորմուզի նեղուցը։
Յուրաքանչյուր ռազմական խաղային տեսության ժամանակ, որին ես մասնակցել եմ, առաջին բանը, որ մենք ենթադրել ենք, այն էր, որ Իրանը դա կանի
-
Ասում են… Հնարավոր չէ որևէ գերտերության թիկունքում գործարքներ կնքել, որոնց մասին ամենայն մանրամասնությամբ տեղյակ չլինեն մյուս գերտերությունները: Բոլոր գերտերություններն էլ տիրապետում են հետախուզական այնպիսի հզոր հնարավորությունների, որ փոքր երկրները հազիվ թե կարողանան նրանցից որևէ գաղտնիք թաքցնել
-
Ասում են… Ի տարբերություն Արևմուտքի, որը կոչ է անում Հայաստանին կրճատել Ռուսաստանի հետ իր հարաբերությունները, մենք չենք խոչընդոտում Հայաստանի առևտրատնտեսական կապերի զարգացմանը այլ երկրների, այդ թվում՝ ԱՄՆ-ի և ԵՄ-ի հետ
-
Ասում են… Պետք է անկեղծորեն խոստովանել, որ ընդդիմադիր կուսակցությունների միջև ամիսներ շարունակ ընթացող բանակցությունները ոչ մի համաձայնության չեն հանգեցրել: Այդ պարագայում, պառակտված ընդդիմությանը միավորելու միակ կարող ուժը Սամվել Կարապետյանն է
-
Ասում են… Իրանի հետ հարաբերությունները Հայաստանի համար այլընտրանք չունեն այդ հարաբերությունները կենսական նշանակություն ունեն թե՛ Հայաստանի, թե՛ Իրանի համար, և այս իրողությունը պետք է հասկացնել արևմտյան գործընկերներին
-
Ասում են… Բաքուն դատապարտեց Լեռնային Ղարաբաղի հայ բնակչության ինքնորոշման իրավունքը, որը դրսևորվեց Խորհրդային Միության փլուզման ժամանակ։ Դա բռնություն էր, դատաստան, ոչ թե դատավարություն
-
Ասում են… Վստահ ենք, որ Հարավային Կովկասի երկրները, այդ թվում՝ Հայաստանը, հասկանում են, որ Բրյուսելի և Վաշինգտոնի ենթադրաբար բարի մտադրությունների հետևում թաքնված են սառը հաշվարկներ
-
Ասում են… Իրանի ուրանի պաշարների ոչնչացման և զրոյական հարստացմանն անցնելու ԱՄՆ պահանջներն անիրատեսական են։ Հրթիռային ծրագրի և դաշնակիցներին սատարելու վերաբերյալ պայմանները քննարկման ենթակա չեն։
Իրանը չի ենթարկվի դրսից պարտադրված թելադրանքին։ Մենք անկախ երկիր ենք և ինքներս ենք որոշում մեր ուղին
-
Ասում են… Մեզ բացարձակապես չի վերաբերում այն, ինչ կատարվում է Գրենլանդիայի հետ։ Բայց մենք Միացյալ Նահանգների հետ նմանատիպ հարցեր լուծելու փորձ ունենք:
19-րդ դարում, կարծեմ՝ 1867 թվականին, ինչպես գիտենք, Ռուսաստանը վաճառեց Միացյալ Նահանգներին, իսկ Միացյալ Նահանգները մեզնից գնեց Ալյասկան
-
Ասում են Մենք գիտեինք, որ կանոնների վրա հիմնված միջազգային կարգի պատմությունը մասամբ կեղծ էր։ Որ ուժեղագույններն իրենց կազատեն պարտավորություններից այն ժամանակ, երբ ճիշտ համարեն։ Որ առևտրային կանոնները կիրառվում էին անհամաչափորեն։ Եվ որ միջազգային իրավունքը կիրառվում էր տարբեր խստությամբ՝ կախված մեղադրյալի կամ զոհի ինքնությունից
-
Ասում են… Այս պահին մենք ապրում ենք մեր պատմության ամենածանր փուլերից մեկը: ՈՒկրաինայի վրա ճնշումը հիմա առավելագույնն է։ ՈՒկրաինան կարող է կանգնել չափազանց բարդ ընտրության առաջ` կա՛մ արժանապատվության կորուստ, կա՛մ հիմնական գործընկերոջ հնարավոր կորուստ։ Կա՛մ բարդ 28 կետերի ընդունում, կա՛մ անչափ ծանր ձմեռ
-
Ասում են… Ինչո՞ւ մենք 2020 թվականին այդ պատերազմը չկանխեցինք։ Չէ՞ որ կարող էինք կոշտ զգուշացնել Ադրբեջանին, որ ուժային լուծում թույլ չենք տա։ Եվ ոչինչ էլ չէր լինի
Տարածաշրջանային
