Սկիզբը՝ այստեղ
ԿՈԲ (КОБ- «Концепция общественной безопасности»)․ կառավարման մասին դասախոսություններ
Մաս 3
Նախորդ մասում տեսանք կառավարման մի կարևոր սկզբունք։
Եթե հնարավոր է ձևավորել միլիոնավոր մարդկանց ընդհանուր տեղեկատվական և գաղափարական միջավայրը, ապա նրանցից յուրաքանչյուրին առանձին կառավարելու անհրաժեշտությունը նվազում է։
Բայց այդ դեպքում առաջանում է հաջորդ հարցը՝
ո՞վ է ձևավորում այդ միջավայրը։
Այստեղ դասախոսությունը մտցնում է «ամբոխ–էլիտար հասարակություն» հասկացությունը։
«Ամբոխը» մարդկանց քանակ չէ
Այս համատեքստում «ամբոխը» փողոցում հավաքված բազմությունը չէ։
Խոսքը այն մարդկանց մասին է, որոնք հիմնականում գործում են արդեն գոյություն ունեցող պատկերացումների, հեղինակությունների, ավանդույթների և ընդունված նորմերի շրջանակում՝ առանց դրանց ձևավորման մեխանիզմներին տիրապետելու։
Մարդը կարող է ունենալ բարձրագույն կրթություն, լինել բժիշկ, ինժեներ կամ գիտնական, բայց իր մասնագիտությունից դուրս առաջնորդվել արդեն պատրաստի կարծիքներով։
Հետևաբար բաժանումը խելացիների և հիմարների միջև չէ։
Հիմնական տարբերությունն ուրիշ տեղ է՝
ո՞վ է ձևավորում պատկերացումները, և ո՞վ է գործում արդեն ձևավորված պատկերացումների շրջանակում։
Էլիտան
Հասարակության մյուս հատվածում գտնվում են այն շերտերը, որոնք ավելի մեծ մասնակցություն ունեն որոշումների կայացմանը և ռեսուրսների կառավարմանը։
Քաղաքական ղեկավարություն։
Պետական ապարատ։
Խոշոր բիզնես։
Ֆինանսական համակարգ։
Մեդիա։
Մշակութային և գիտական հեղինակություններ։
Առաջին հայացքից կառավարման պատկերը պարզ է՝
էլիտան կառավարում է, հասարակության մեծ մասը՝ կառավարվում։
Բայց այստեղ է առաջանում ամբողջ կառուցվածքը փոխող հարցը։
Իսկ արդյո՞ք էլիտան ինքն է սահմանում այն կանոնները, որոնցով գործում է։
Նախարարը գործում է որոշակի տնտեսական համակարգի ներսում։
Բանկիրը՝ արդեն գոյություն ունեցող ֆինանսական կանոններով։
Գործարարը՝ շուկայի և վարկային համակարգի պայմաններում։
Քաղաքական գործիչը՝ արդեն ձևավորված հասարակական սպասումների, գաղափարների և միջազգային հարաբերությունների շրջանակում։
Այսինքն՝ մարդը կարող է կառավարել իրենից ներքև գտնվող համակարգը և միաժամանակ կառավարվել ավելի բարձր մակարդակից։
Պաշտոնը դեռ կառավարման բարձրագույն մակարդակ չէ
Մենք սովոր ենք իշխանության բուրգի վերևում տեսնել պետության ղեկավարին։
Բայց եթե նույնիսկ ամենաբարձր պաշտոն զբաղեցնող մարդը որոշումներ է ընդունում արդեն ձևավորված տնտեսական, ֆինանսական և գաղափարական պայմաններում, ապա պետք է ուսումնասիրել նաև՝
ո՞վ է ձևավորում այդ պայմանները։
Այստեղ իշխանությունը դադարում է նույնական լինել միայն պաշտոնի հետ։
Կառավարման գործիք կարող են դառնալ նաև՝
տեղեկատվությունը, գիտելիքը, ֆինանսները և աշխարհայացքը։
Եվ այստեղ առանձնապես կարևոր է գիտելիքը։
Եթե մեկը համակարգի մասին գիտի միայն դրա առանձին հատվածները, իսկ մյուսը տեսնում է ամբողջական պատկերը, երկրորդը շատ ավելի մեծ հնարավորություն ունի կանխատեսելու առաջինի գործողությունները և ձևավորելու այն պայմանները, որոնց ներսում առաջինը որոշում է ընդունելու։
Այսպիսով հասարակության մեջ կարող է գոյություն ունենալ ոչ միայն գույքային անհավասարություն, այլև շատ ավելի կարևոր՝
կառավարման գիտելիքի անհավասարություն։
Մեկը գիտի՝ ինչպես աշխատել համակարգում։
Մյուսը՝ ինչպես է աշխատում և կառավարվում հենց համակարգը։
Եվ այստեղ կապվում են առաջին երեք մասերը
Առաջին մասում տեսանք, որ գլոբալացումը ստեղծում է պետություններից ավելի լայն համակարգեր։
Երկրորդում՝ որ կառավարումը կարող է իրականացվել տեղեկատվության միջոցով՝ առանց բացահայտ հրամանի։
Այժմ երրորդ քայլն է։
Եթե նույնիսկ հասարակության տեսանելի էլիտան կարող է գործել իրենից վեր ձևավորված պայմանների ներսում, ապա պետք է հասկանալ՝
որտե՞ղ են ձևավորվում հենց այդ պայմանները։
Եվ առաջին պատասխաններից մեկը մեզ տանում է դեպի մարդու աշխարհայացքը։
Որովհետև ցանկացած նախարար, բանկիր, գործարար կամ պետության ղեկավար նախ և առաջ մարդ է՝ արդեն ձևավորված պատկերացումներով այն մասին, թե ինչն է ճիշտ, ինչն է հնարավոր և ինչ նպատակների պետք է հասնել։
Հետևաբար հաջորդ հարցը տրամաբանական է.
իսկ ո՞վ և ինչպե՞ս է ձևավորում այդ պատկերացումները։
Շարունակելի
Սերգեյ Ղարագյոզյան