Մարդու հոգին մշտապես շարժման մեջ է․ նույնիսկ երբ մարմինը կանգնած է, ներսում ընթացք կա՝ կամ դեպի լույս, կամ դեպի խավար։ Եվ այդ շարժման անունը ընտրություն է։ Ամեն վայրկյան մարդը կամ բացվում է Աստծու առաջ, կամ փակվում ինքն իր մեջ։
Աղոթքը հենց այդ բացումն է։ Այն բառերի կուտակում չէ, այլ սրտի թեքում դեպի հավերժը։ Երբ մարդը լռում է արտաքին աշխարհից, սկսում է լսել ներքին ձայնը, և այդ լռության մեջ Աստված խոսում է առավել հստակ, քան աղմուկի մեջ հնչող հազարավոր բառերը։
Հոգևոր կյանքը չի չափվում կատարած արարողություններով, այլ՝ սրտի կենդանությամբ։ Կարելի է հաճախ լինել տաճարում և մնալ հեռու Աստծուց, և կարելի է մեկ ակնթարթում, խոնարհ հառաչանքով, մոտենալ Նրան ավելի, քան երկար ճանապարհներով։
Փիլիսոփայությունն ասում է՝ ճանաչիր աշխարհը, հավատքը ասում է՝ ճանաչիր քեզ, իսկ Ավետարանը ավելացնում է՝ ճանաչիր Աստծուն քո մեջ։ Եվ երբ այս երեքը միանում են, մարդը դադարում է փնտրել կյանքի իմաստը դրսում, որովհետև հասկանում է՝ իմաստը հարաբերության մեջ է՝ Աստծու, մյուս մարդու և սեփական խղճի հետ։
Երբ սիրտը շարժվում է դեպի Աստված, կյանքը դառնում է աղոթք, աշխատանքը՝ ծառայություն, իսկ տառապանքը՝ լռակյաց իմաստություն։ Այդ ժամանակ մարդն այլևս չի հարցնում՝ ինչու եմ ապրում, այլ՝ ում համար եմ ապրում։
Տեր Հեթում քահանա ԹԱՐՎԵՐԴՅԱՆ